Karaca Köyünün Tarihçesine Dair Bir İnceleme: An Examination on the History of Karaca Village

Cumhur Özkolaçık

doi:10.59402/EE004202309

Authors

Cumhur Özkolaçık Correspondence https://orcid.org/0000-0003-1060-1590

DOI:

https://doi.org/10.59402/EE004202309

Keywords:

Aleppo Turkmen, Karacalı Obası, Malatya, Karaca Village, Od̲̲j̲̲aḳ of Koluaçık Hacım Sultan.

Abstract

Karaca village is a Turkmen village in Yazıhan district of Malatya province; which is shaped with Bektashi and Alevi beliefs. The village of Karaca was founded by members of the Karacalı Obası, one of the main communities in Turkmens of Aleppo, who also founded the Dulkadiroğulları beyliği. However it was founded after the second half of 18th century, the presence of the Karacalı obası in that area where this village is located extends up to 14th century and a layered settlement model is observed. During this period, members of the Karacalı obası, who used the region as a summer field, could no longer resist the settlement policies initiated by the Ottomans after the annexation of the Dulkadiroğulları principality and moved to a settled life in Malatya. As a result of the establishment of the Karaca village by Karacalı Obası, whose people converted to Bektashi belief with the guidance of descends of Hacım Sultan, placed by Hacı Bektaş Veli Dergâh, before 16th century. In addition, the descends of Hacım Sultan settled in this village and moved the Od̲̲j̲̲aḳ of Hacım Sultan to this village and became the observers of the Hacı Bektaş Veli Dergah in the region. In this study, I will examine the history of this village based on the information contained in the common memory of the people, also by using the archieve rewiev and qualitative research method, about the history of the Karaca village, which is one of last centers carrying on Bektashi belief in this region besides of being one of the strongest obas in Turkmens of Aleppo. Thus, some controversial issues related to the history of the Karaca village will be solved and contributions will be made to research working in this field.

Keywords: Aleppo Turkmen, Karacalı Obası, Malatya, Karaca Village, Od̲̲j̲̲aḳ of Koluaçık Hacım Sultan.

Downloads

Download data is not yet available.

References

Aksüt, H. (2006). Alevi Erenlerin İlk Savaşı (1240). Yurt Kitap-Yayın.

Aksüt, H. (2020). Aleviler. Yurt Kitap-Yayın.

Aksüt, H. (2023, Nisan). Basak Köyü. https://www.turkcebilgi.com/basak,_hekimhan

Aydın, S. (2015). “Tarihsel Oğuz Aşiret Grupları Bağlamında Konar-Göçerlik ve Aşiret Sorunu”, (ed. Gündüz, Tufan vd.). Oğuzlar Dilleri, Tarihleri ve Kültürleri. 5. Uluslararası Türkiyat Araştırmaları Sempozyumu Bildirileri: Cilt 1. Hacettepe Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Yayınları, ss. 587-596.

Bostancı Işık, I. (1998). Halep Türkmenleri (Boy ve Oymaklar). Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi.

Çelikdemir, M. (2001). Osmanlı Döneminde Aşiretlerin Rakka’ya İskânı (1690-1840). Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Doktora Tezi.

Dalkıran, S. (2007). “Hacı Bektaş Veli'nin Önde Gelen Halifelerinden Hacım Sultan ve Velayetnamesi”. (ed. Dr. Filiz Kılıç vd.). 2.Uluslararası Türk Kültür Evreninde Alevilik ve Bektaşilik Bilgi Şöleni: Cilt 1. Gazi Üniversitesi Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli Araştırma Merkezi Yayınları, ss. 383-403.

Doğan, Y. K. (t.y.). Müslümoğulları Ailesinin Tarihçesi, Kişisel Yayın.

Erdemli, M. (2021). Mühimme Defterlerine Göre Kanuni Sultan Süleyman ve II. Selim Dönemi Kızılbaş Hareketleri. Karabük Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi.

Göğebakan, G. (1992). 1530 (H. 937) Tarihli Malatya Mufassal Tahrir Defterine Göre Malatya ve Çevresinde Osmanlı Hakimiyetinin Tesisi (1530-1560). İnönü Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi.

Göğebakan, G. (1998). XVI. Yüzyılda Malatya Kazası (1516-1560). İnönü Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Doktora Tezi.

Güler, A. (2014). Memlûk-Dulkadiroğulları Münasebetleri (1337-1517) Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Doktora Tezi.

Gülerer, S. (2012). Hacım Sultan Menâkıbnâmesi Üzerine Bir İnceleme. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Doktora Tezi.

Karacan, İ. (2007). Karaca Köyünün Kuruluşu ve Gelişimi. Rektur Reklam Matbaa.

Karagöz, M. (1994). “XVIII. Yüzyılın Başlarında Malatya Ve Çevresinde Eşkıyalık Hareketleri”. OTAM Ankara Üniversitesi Osmanlı Tarihi Araştırma ve Uygulama Merkezi Dergisi, 5 (5), ss. 193-207.

Maden, F. (2013). “Evliya Çelebi’nin Seyahatnâmesinde Bektaşi Tekke ve Türbeleri”. Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Velî Araştırma Dergisi, 68, ss. 89-128.

Musalı, N. (2018). “I. Şah İsmail’in İdarî-Askerî ve İctimaî-İktisadî Politikaları Üzerine Bazı Notlar ve Değerlendirmeler”. Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi, 5 (14), ss. 1-46.

Ocak, A. Y. (1990). “Kanuni Sultan Süleyman Devrinde Osmanlı Resmî Düşüncesine Karşı Bir Tepki Hareketi: Oğlan Şeyh İsmail-i Mâşukî”. Osmanlı Araştırmaları Dergisi, 10, ss. 49-58.

Öz, B. (1997). Alevilik ile İlgili Osmanlı Belgeleri. Can Yayınları.

Özkolaçık, C. (2022). “Koluaçık Hacım Sultan Ocağına Ait Bazı Belgeler: İcâzet-nâme, Biat-nâme, Velâyet-nâme”. Edeb Erkan, 2, 11-37. https://doi.org/10.59402/EE002202202

Özmen, İ. (2022). Hacım Sultan Velayetnamesi. Sarmal Kitabevi.

Sarı, A. (2015). “Dulkadirli Sahasında Oğuz Boyları”. (ed. Gündüz, Tufan vd.). Oğuzlar: Dilleri, Tarihleri ve Kültürleri. 5. Uluslararası Türkiyat Araştırmaları Sempozyumu Bildirileri: Cilt 1. Hacettepe Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü, ss. 121-126.

Sümer, F. (2012). “Türkmenler”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. Cilt. 41, ss. 607-611.

Sümer, F. (1972). Oğuzlar. Ankara Üniversitesi Basımevi.

Şahin, İ. (1982). “XVI. Asırda Halep Türkmenleri”. İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Enstitüsü Dergisi, 12, ss. 687-712.

Tunus, O. (2019). “17. Yüzyılda Osmanlı Devleti’ndeki Büyük Kaçgun’un Neden Ve Sonuçları”. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 15 (2), ss. 409-421.

Yıldırım, R. (2010). “Bektaşi Kime Derler?: ‘Bektaşi’ Kavramının Kapsamı Ve Sınırları Üzerine Tarihsel Bir Analiz Denemesi”. Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Velî Araştırma Dergisi, 55, ss. 23-58.

Yıldırım, R. (2019). Hacı Bektaş Veli’den Balım Sultan’a Bektaşiliğin Doğuşu. İletişim Yayınları.

Yıldırım, İ. (2021). İbrahim Yıldırım ile Söyleşi. https://www.hacimsultanocagi.com/newpaged89d9321

Watenpaugh, H.Z. (2005). “Deviant dervishes: Space, gender, and the construction of antinomian piety in Ottoman Aleppo”. International Journal Middle East Studies, 37, pp. 535-565.